BPMN-diagramsymbolen en -notatie

BPMN-symbolen en -betekenissen

Net als stroomdiagrammen gebruiken BPMN-diagrammen een set van standaardsymbolen. Elke vorm heeft een specifieke betekenis en een zakelijke context waarin deze het meest passend is. Als u overweldigd wordt tijdens het tekenen van uw BMPN-diagram, raadpleeg dan deze gids.

Om te experimenteren met deze symbolen klikt u op de onderstaande knoppen. Een model van een bedrijfsproces tekenen in Lucidchart is snel, eenvoudig en volledig gratis.

Probeer het nu
Registreer gratis

Algemene BPMN-symbolen

Een diagram voor Business Process Model and Notation (modellering en notatie van bedrijfsprocessen), oftewel een BPMN-diagram, wordt gebruikt om eenvoudig leesbare stroomdiagrammen te bouwen die bedrijfsprocessen in kaart brengen en gedeeld kunnen worden tussen organisaties en sectoren. BPMN-diagramsymbolen worden ingedeeld in vier hoofdgroepen: stroomobjecten, verbindende objecten, zwembanen en artefacten. Lees hieronder de uitgebreide gids van BPMN-diagramvormen en hun betekenissen.


STROOMOBJECTEN IN EEN BPMN-DIAGRAM

Stroomobjecten zijn de bouwstenen van een BPMN-diagram; ze representeren de concepten die worden gemodelleerd. Stroomobjecten kunnen worden opgedeeld in drie gebieden: gebeurtenissen, activiteiten en gateways.

BPMN-gebeurtenistypen

Gebeurtenissen representeren een gebeurtenis in een bedrijfsproces.

BPMN-symbool voor begingebeurtenis

Symbool voor begingebeurtenis

Signaleert de eerste stap van een proces.



BPMN-symbool voor tussentijdse gebeurtenis

Symbool voor tussenliggende gebeurtenis

Representeert een gebeurtenis die plaatsvindt tussen een begin- en eindgebeurtenis.



BPMN-symbool voor eindgebeurtenis

Symbool voor eindgebeurtenis

Signaleert de laatste stap van een proces.

BPMN-gebeurtenissymbolen

Deze gebeurtenissen kunnen allemaal zo worden vormgegeven dat ze de specifieke details van hun processen representeren. De onderstaande voorbeelden zijn opgenomen in de 'start'-symbolen maar ze kunnen worden gecombineerd met ieder type gebeurtenis. Algemene gebeurtenissymbolen representeren de volgende omstandigheden:

BPMN-symbool voor bericht

Berichtsymbool

Activeert het proces, faciliteert tussenliggende processen of beëindigt het proces.



BPMN-symbool voor timer

Timersymbool

Een tijd, datum of terugkerende tijd en datum activeert het proces, helpt tussenliggende processen of voltooit het proces.



BPMN-symbool voor escalatie

Escalatiesymbool

Een stap reageert op een escalatie en stroomt naar een andere rol in de organisatie. Deze gebeurtenis wordt alleen gebruikt in een subproces van een gebeurtenis. Een escalatie vindt plaats wanneer iemand met een hoger verantwoordelijkheidsniveau binnen de organisatie betrokken raakt bij het proces.


BPMN-symbool voor voorwaarde

Voorwaardesymbool

Een proces begint of gaat verder wanneer aan een bedrijfsvoorwaarde of -regel wordt voldaan.



BPMN-symbool voor link

Schakelsymbool

Een subproces dat onderdeel is van een groter proces.



BPMN-symbool voor fout

Foutsymbool

Een gedetecteerde fout in het begin, midden of einde van een proces. Een subproces van een gebeurtenis met een fouttrigger zal altijd het omvattende proces onderbreken.


BPMN-symbool voor annulering

Annuleringssymbool

Reageert op een transactie die is geannuleerd in een subproces. In een eindgebeurtenis representeert het annuleringssymbool de geactiveerde annulering van een proces.


BPMN-symbool voor compensatie

Compensatiesymbool

Een restitutie die wordt geactiveerd wanneer operaties deels mislukken.



BPMN-symbool voor signaal

Signaalsymbool

Een signaal dat communiceert tussen verschillende processen. Een signaalsymbool kan een proces starten, faciliteren of voltooien.



BPMN-symbool voor meervoudigheid

Meervoudigheidssymbool

Meervoudige triggers die een proces initiëren.



BPMN-symbool voor parallelle meervoudigheid

Symbool voor parallelle meervoudigheid

Een instantie van een proces die niet begint, doorgaat of eindigt totdat alle mogelijke gebeurtenissen hebben plaatsgevonden.



BPMN-symbool voor beëindiging

Beëindigingssymbool

Activeert de onmiddellijke beëindiging van een stap in een proces. Alle gerelateerde instanties worden tegelijkertijd beëindigd.

BPMN-activiteitssymbolen

Activiteiten beschrijven het soort werk dat wordt verricht in een bepaalde instantie van een proces. Er zijn vier typen BPMN-activiteiten: taken, subprocessen, transacties en oproepactiviteiten.

BPMN-symbool voor taak

Taaksymbool

Het meest fundamentele niveau van een activiteit en kan niet verder worden opgesplitst. Een proces van een ochtendroutine kan bijvoorbeeld de taak bevatten van het starten van uw computer.



BPMN-symbool voor subproces

Subprocessymbool

Is een groep van taken die bijzonder goed bij elkaar passen. Er zijn twee verschillende weergaven van de subprocessen. De ene is de ingeklapte weergave, die een uitklapbaar plusteken heeft om meer details te laten zien. De andere is een uitgeklapte weergave van een subproces, die groot genoeg is om alle taken te omvatten die het subproces volledig beschrijven.



BPMN-symbool voor transactie

Transactiesymbool

Is een gespecialiseerd subproces waarbij sprake is van betaling.



BPMN-symbool voor oproep

Oproepsymbool

Is een globaal subproces dat op verscheidene punten in de bedrijfsstroom opnieuw wordt gebruikt.



BPMN-gatewaysymbolen

Poorten zijn symbolen die stromen in een BPMN-diagram scheiden en opnieuw combineren. Er zijn verscheidene typen poorten:

BPMN-symbool voor exclusiviteit

Exclusiviteitssymbool

Evalueert de staat van het bedrijfsproces en splitst de stroom op basis van de conditie op in een of meer wederzijds exclusieve paden. Er zal bijvoorbeeld een rapport worden geschreven als een leidinggevende goedkeuring verleent; en er zal geen rapport worden gegenereerd als de leidinggevende geen goedkeuring verleent.


BPMN-gebeurtenisgebaseerd symbool

Gebeurtenisgebaseerd symbool

Een op gebeurtenissen gebaseerde gateway is vergelijkbaar met een exclusieve gateway: bij beide is één pad in de stroom betrokken. Bij een op gebeurtenissen gebaseerde gateway evalueert u echter welke gebeurtenis heeft plaatsgevonden, niet aan welke conditie is voldaan. U kunt bijvoorbeeld wachten met het versturen van een e-mail totdat de CEO in het kantoor is aangekomen. Als de CEO niet aankomt, wordt de e-mail niet verzonden.


BPMN-symbool voor parallel

Parallelsymbool

Verschilt van andere gateways doordat deze gateway niet afhankelijk is van condities of gebeurtenissen. In plaats daarvan worden parallelle gateways gebruikt om twee gelijktijdige taken in een bedrijfsstroom te representeren. Een voorbeeld is een marketingafdeling die nieuwe verkoopleads genereert en tegelijkertijd contact opneemt met bestaande leads.


BPMN-symbool voor inclusiviteit

Inclusiviteitssymbool

Splitst de processtroom op in een of meer stromen. Een inclusieve gateway kan bijvoorbeeld zakelijke acties betreffen die worden ondernomen op basis van onderzoeksresultaten. Eén proces kan worden geactiveerd als de consument tevreden is over product A. Een andere stroom wordt geactiveerd wanneer de consument aangeeft tevreden te zijn over product B. Een derde proces wordt geactiveerd als de consument niet tevreden is over A.


BPMN-gebeurtenisgebaseerd symbool (exclusief)

Exclusief op basis van gebeurtenissen

Start elke keer dat een volgende gebeurtenis plaatsvindt een nieuwe instantie van een proces.




BPMN-symbool voor complex

Complexsymbool

Deze gateways worden alleen gebruikt voor de meest complexe stromen in een bedrijfsproces. Een ideale usecase voor de complexe gateway is wanneer u meerdere poorten nodig heeft om de bedrijfsstroom te beschrijven.



BPMN-gebeurtenisgebasserd symbool (parallel)

Parallel op basis van gebeurtenissen

Zoals de naam doet vermoeden, is deze gateway vergelijkbaar met een parallelle gateway. De gateway laat meerdere processen tegelijkertijd plaatsvinden, maar in tegenstelling tot parallelle gateways zijn de processen op gebeurtenissen gebaseerd.



VERBINDENDE OBJECTEN IN EEN BPMN-DIAGRAM

Verbindende objecten zijn lijnen die BPMN-stroomobjecten verbinden. Er zijn verschillende typen: volgordestromen, berichtenstromen en associaties.

BPMN-symbool voor volgordestroom

Volgordestroomsymbool

Verbindt stroomobjecten in de juiste volgorde.


BPMN-symbool voor berichtenstroom

Berichtenstroomsymbool

Representeert berichten van de ene procesdeelnemer aan een andere.


BPMN-symbool voor associatie

Associatiesymbool

Toont relaties tussen artefacten en stroomobjecten.


ZWEMBANEN IN EEN BPMN-DIAGRAM

Zwembanen worden gebruikt om aspecten van een proces in een BPMN-diagram te organiseren. Zwembanen groeperen objecten visueel in banen, waarbij ieder aspect van het proces wordt toegevoegd aan een aparte baan. Deze elementen kunnen horizontaal of verticaal worden geordend. Zwembanen organiseren niet alleen activiteiten in gescheiden categorieën, maar kunnen ook vertragingen, inefficiënties en de werknemers die verantwoordelijk zijn voor iedere stap in een proces zichtbaar maken.

BPMN-zwembaansymbool

ARTEFACTEN IN EEN BPMN-DIAGRAM

Artefacten representeren informatie die relevant is voor het model maar niet voor individuele elementen in het proces. De drie typen artefacten zijn annotaties, groepen en gegevensobjecten die in een BPMN-diagram kunnen worden gebruikt. Alle drie worden gebruikt om een BPMN-proces aan te vullen en te beschrijven.

Annotaties stellen de modelleerder in staat om extra stroomonderdelen van het model of de notatie te beschrijven.

Groepen organiseren taken of processen die van betekenis zijn in het algehele proces.

Dataobjecten representeren data die worden geplaatst in het proces, resulteren uit het proces, moeten worden verzameld of moeten worden opgeslagen.

BPMN-groepsannotatie
BPMN-symbool voor gegevensinput

Gegevensinvoersymbool

Representeert gegevensvereisten waar taken in het bedrijfsproces afhankelijk van zijn.

BPMN-symbool voor gegevensoutput

Gegevensuitvoersymbool

Demonstreert informatie die wordt geproduceerd als resultaat van een bedrijfsproces.

BPMN-symbool voor gegevensverzameling

Gegevensverzamelingssymbool

Geeft informatie aan die wordt verzameld in een bedrijfsproces.

BPMN-symbool voor gegevensopslag

Gegevensopslagsymbool

Representeert de mogelijkheid om gegevens op te slaan of in te zien die zijn geassocieerd met een bedrijfsproces.


Lucidchart biedt iedere standaard BPMN-vorm, zodat u snel en eenvoudig bedrijfsstromen kunt weergeven. Communiceer met uw teamleden of tussen verschillende sectoren met de professionele tools van Lucidchart.

Probeer het nu
Registreer gratis